Κάτοικοι σε απόγνωση

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

κατοίκων των πεζόδρομων Μεσολογγίου, Τζαβέλα και Μάνης στα Εξάρχεια

Αθήνα, Σεπτέμβριος 2010

Είμαστε κάτοικοι των πεζόδρομων Μεσολογγίου, Τζαβέλα και Μάνης στα Εξάρχεια χωρίς καμιά εξάρτηση και ένταξη σε κομματικούς ή άλλους χώρους. Η γειτονιά μας, 300 μέτρα απ’ τα γραφεία του ΠΑΣΟΚ και μερικές δεκάδες μέτρα απ’ το μυθοποιημένο «αυτοδιαχειριζόμενο πάρκο Ναυαρίνου», βιώνει από τους Ολυμπιακούς αγώνες του 2004 -και κυρίως μετά τον τραγικό Δεκέμβρη του 2008- μια εντεινόμενη υποβάθμιση και έχει καταστεί ένα από τα πιο ιδιόμορφα γκέτο της Αθήνας.

Η ζωή εδώ έχει γίνει αφόρητη κυρίως από τις συμμορίες νεαρών βυθισμένων στο χασίς και το αλκοόλ που «αράζουν» κάθε νύχτα μπροστά στις πολυκατοικίες μας. Υποφέρουμε καθημερινά μέχρι τα ξημερώματα από το θόρυβο: από αυτοκινήτα αραγμένα μπροστά στις πόρτες μας με τα ηχεία στη διαπασών, από φωνές και από κρότους. Υποφέρουμε από τα ναρκωτικά και τα διαμερίσματά μας γίνονται τεκέδες από το χασίς που καπνίζουν από το απόγευμα μέχρι το επόμενο πρωί στο δρόμο. Υποφέρουμε και κινδυνεύουμε από τη βία, αφού τα προαναφερθέντα άτομα (κάποιοι απ’ αυτούς είναι σκληροπυρηνικοί χούλιγκαν με έδρα στην οδό Τζαβέλα) συμπλέκονται μεταξύ τους και σπάνε μπουκάλια, επιτίθενται σε κατοίκους, τους προπηλακίζουν ακόμα και τους χτυπούν. Υποφέρουμε από τις υπαίθριες τουαλέτες που δημιουργούν απερίγραπτη δυσωδία και απειλούν την υγεία μας. Υποφέρουμε από τις φθορές σε πολυκατοικίες, αυτοκίνητα, τζαμαρίες και από τα γκράφιτι και κυρίως το tagging. Κινδυνεύουμε από τα μαστουρωμένα σκυλιά που τους βάζουν τσιγαριλίκι στο στόμα και μας επιτίθενται. Υποφέρουμε από τις παράνομες-παράτυπες καφετέριες (ανεξέλεγκτες με ευθύνη ποιων άραγε;).

Πάνω από δύο χρόνια κινούμαστε συστηματικά και προς κάθε κατεύθυνση για να αναδείξουμε το πρόβλημά μας, όμως όλοι οι υπεύθυνοι είτε απλώς κωφεύουν είτε στην καλύτερη περίπτωση προσπαθούν να μας πείσουν ότι όλα βελτιώνονται και κάνουν το καλύτερο για μας. Δυστυχώς η κατάσταση συνεχώς χειροτερεύει και δεν κάνουν τίποτα παραπάνω απ’ το να μας εμπαίζουν.

Για την κατάσταση, εκτός των άλλων, έχουν ενημερωθεί με ανοιχτή επιστολή από τον Ιανουάριο του 2010 ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο Πρωθυπουργός, ο Πρόεδρος της Βουλής, το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, όλα τα πολιτικά κόμματα, η ηγεσία της Αστυνομίας, οι εισαγγελικές αρχές, ο Δήμαρχος Αθηναίων και ο Νομάρχης Αθηνών, ο Συνήγορος του Πολίτη και πολλοί άλλοι. Αποτέλεσμα μηδέν.

Η υπομονή και οι αντοχές μας έχουν εξαντληθεί. Είμαστε άυπνοι για βδομάδες.

Δε θα θρηνήσουμε κι άλλους νεκρούς μπροστά στα σπίτια μας.

Δεν μπορεί να ζητάμε άδεια για να μπούμε στο σπίτι μας από τις 8 το βράδυ και μετά. Έλεος! Στο κέντρο πρωτεύουσας κράτους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ζούμε.

Δε θα ανεχθούμε πλέον άλλο εμπαιγμό από όλους αυτούς που δεν κάνουν τη δουλειά, για την οποία  τους πληρώνουμε όλοι ως πολίτες, και από όλους αυτούς που έχουν το θράσος να διεκδικούν την ψήφο μας εκ νέου ως επιβράβευση για το ανύπαρκτο έργο τους.

Δε θα είμαστε εμείς τα θύματα της «επαναστατικής γυμναστικής» κάποιων βολεμένων του συστήματος που θυμούνται τις «προοδευτικές» ιδέες τους σε βάρος των ζωών μας και φαντασιώνονται εδώ τα «ανυπόταχτα γαλατικά χωριά τους».

Να ξέρουν όλοι εκείνοι που δημιουργούν αυτή την κατάσταση, όλοι εκείνοι που βολεύονται από αυτήν και όσοι -συνειδητά ή ασυνείδητα- την υποθάλπουν ότι εμείς, οι όλο και λιγότεροι κάτοικοι αυτής της γειτονιάς, δε θα  εγκαταλείψουμε τα σπίτια μας, αλλά θα συνεχίσουμε, πάντα μέσα στα πλαίσια της νομιμότητας, να αντιστεκόμαστε.

Και μια επισήμανση-προτροπή προς τα ΜΜΕ: Σπάστε επιτέλους την ένοχη και καθολική σιωπή για τα προβλήματα της γειτονιάς μας. Πάψτε να ανακυκλώνετε μύθους του παρελθόντος για τα Εξάρχεια. Πάψτε να προβάλλετε μόνο το «αυτοδιαχειριζόμενο πάρκο Ναυαρίνου» (δεν είναι πια και τόσο τέλειο όσο νομίζετε) και μην εξαντλείτε το ρεπορτάζ σας στην όντως βελτιωμένη εικόνα της πλατείας Εξαρχείων. Δείτε τα φλέγοντα προβλήματα των Εξαρχείων στους πεζοδρόμους μας, καθώς και στην Τοσίτσα, στη Στουρνάρη και τους κάθετους δρόμους της κι όπου αλλού.

exarcheia.katoikoi@gmail.com

Ο Δήμος Αθηναίων και η αρχή της μη διάκρισης των εξουσιών

Στα θεμέλια του δημοκρατικού πολιτεύματος ανήκει και η αρχή της διάκρισης των εξουσιών. Με τη διάκριση αυτή επιτυγχάνεται ο έλεγχος της μιας εξουσίας από την άλλη και αποτρέπονται οι αυθαιρεσίες. 

Στο Δήμο Αθηναίων όμως κάτι τέτοιες στοιχειώδεις κατακτήσεις της δημοκρατίας είναι αμελητέες ή θεωρούνται ξεπερασμένες. και οι ιθύνοντες προτιμούν  τη σιγουριά της λαϊκής ρήσης "Γιάννης κερνάει και Γιάννης πίνει". Αναφερόμαστε στη θέση αντιδημάρχου με τον βαρύγδουπο τίτλο Αντιδήμαρχος Καταστημάτων και Ασφάλειας της Πόλης (ούτε μητροπολίτης να ήταν...). 

Στον εν λόγω αντιδήμαρχο και τους περί αυτόν συνεργάτες υπάγονται η Διεύθυνση Δημοτικής Αστυνομίας και η Διεύθυνση Αδειών Καταστημάτων και Θεαμάτων. Με άλλα λόγια, υπάγονται η υπηρεσία που έχει την αρμοδιότητα να χορηγεί κατόπιν ελέγχου (λέμε τώρα...) τις άδειες των καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος και η Δημοτική Αστυνομία η οποία έχει σε επόμενο στάδιο την αρμοδιότητα  ελέγχου (θεωρητικά πάντα) των καταστημάτων αυτών. 

Ρωτάμε λοιπόν εμείς οι κακόπιστοι Εξαρχειώτες, έχοντας κατά νου και πρόσφατα και παλιότερα παραδείγματα από τη γειτονιά μας: Αν κάτι στραβώσει από την αρχή, υπάρχει περίπτωση να διορθωθεί στη συνέχεια, όταν μια ομάδα ανθρώπων "ελέγχει" τον εαυτό της; 

Δε νομίζω ότι υπάρχει άνθρωπος με στοιχειώδη αντίληψη της πραγματικότητας σ' αυτή την πόλη που θα απαντήσει ναι, εκτός ίσως από κάποιους της απερχόμενης δημοτικής αρχής που φρονούν ότι όλα γίνονται τέλεια και "δεν υπάρχει τίποτα σάπιο στο Βασίλειο της Δημαρχίας". 

Ελπίζουμε να λάβει  υπόψη του την αρχή της διάκρισης των εξουσιών και των αρμοδιοτήτων ο νέος Δήμαρχος, καθώς ενδέχεται μάλιστα να είναι και καθηγητής του Συνταγματικού Δικαίου...

ΥΓ: Όσα γράφονται παραπάνω δεν είναι θέμα  εμπάθειας κατά συγκεκριμένου προσώπου. Είναι πρωτίστως κριτική της κακής οργάνωσης του Δήμου και έκφραση της απόγνωσης των κατοίκων των Εξαρχείων (και όχι μόνο) που υφίστανται καθημερινά τον εμπαιγμό από τις υπηρεσίες του Δήμου Αθηναίων.

Καλό φθινόπωρο! Ο αγώνας συνεχίζεται!

Μπαίνουμε σιγά σιγά στο φθινόπωρο και οι κάτοικοι αυτής της γειτονιάς, όπως εκφραζόμαστε μέσα από αυτό το ιστολόγιο, θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε και να μην ανεχόμαστε την κατάσταση που συστηματικά τα τελευταία χρόνια διαμορφώνεται εδώ, σ’ ένα από τα πιο χαρακτηριστικά και ιδιόμορφα γκέτο της Αθήνας.

Όσο κι αν σε ορισμένους δεν αρέσει η λέξη "γκέτο", αυτή είναι η μόνη κατάλληλη να περιγράψει όσα συμβαίνουν στα Εξάρχεια. Για παράδειγμα, εδώ και χρόνια (και πριν το Δεκέμβρη του 2008) οι πεζόδρομοι Μεσολογγίου, Τζαβέλα και Μάνης τις νυχτερινές ώρες τίθενται υπό καθεστώς ανομίας, βίας, ναρκωτικών και ασυδοσίας. Είναι χαρακτηριστικό ότι και τον Αύγουστο που η Αθήνα είχε αδειάσει και επικρατούσε καύσωνας, στους δρόμους αυτούς δεν υπήρχε καμία διαφορά από τον υπόλοιπο χρόνο. Ακόμα και το Σάββατο, 14 Αυγούστου το βράδυ, όταν από το Πανεπιστήμιο μέχρι και το "αυτοδιαχειριζόμενο πάρκο Ναυαρίνου" μπορεί να μη συναντούσε κανείς ούτε έναν άνθρωπο, στα σκαλιά των πολυκατοικιών στους πεζόδρομους αυτούς δεκάδες νεαρά άτομα μεθούσαν, κάπνιζαν χασίς, θορυβούσαν, συμπλέκονταν. Το δε τελευταίο δεκαήμερο του Αυγούστου κάθε νύχτα η κατάσταση είναι ανυπόφορη από το θόρυβο, τη χρήση ναρκωτικών, την κατανάλωση αλκοόλ και τις συμπλοκές.

Τον περασμένο Μάιο δημιουργήσαμε αυτό το ιστολόγιο, με στόχο να ακουστεί η φωνή μας. Ξέρουμε ότι το πρόβλημά μας δεν πουλάει στα ΜΜΕ, ενώ το διαδίκτυο έχει γεμίσει από την "αλλη" θεώρηση, που συντηρεί ένα "μύθο" για τα Εξάρχεια και συνειδητά αγνοεί ότι κι εδώ ζουν άνθρωποι. Θέλουμε όμως να αφυπνίσουμε δημιουργικές δυνάμεις της γειτονιάς μας. Ήδη η επισκεψιμότητα (χάρη και προβολή ως μπλογκ της εβδομάδας από το αθηνοκεντρικό athensville τον περασμένο Ιούλιο) είναι ενθαρρυντική και ελπίζουμε σε ακόμη μεγαλύτερη συμμετοχή, ιδίως από κατοίκους της γειτονιάς μας που εδώ μπορούν να βρουν ένα βήμα, για να εκφράσουν τις απόψεις τους.

Με την ευκαιρία θέλουμε να ευχαριστήσουμε την Επιτροπή Πρωτοβουλίας Κατοίκων Εξαρχείων που περιέλαβε το λινκ μας στο μπλογκ της. Τα Εξάρχεια (πρέπει να) μας ενώνουν! Οι όποιες διαφορές απόψεων δεν πρέπει να μας οδηγούν στην περιχαράκωση. Μόνο ενωμένοι θα μπορέσουμε ως κάτοικοι να φτιάξουμε μια καλύτερη γειτονιά.

Κανείς δε θέλει σιδηρόφρακτες διμοιρίες κρανοφόρων των ΜΑΤ μπροστά στην πόρτα του, αλλά και δεν επιτρέπεται από τις 8 το βράδυ και μετά να ζητάμε άδεια για να μπούμε στα σπίτια μας. Ας πάψουμε, επιτέλους, να ονειρευόμαστε "ανυπόταχτα γαλατικά χωριά" σε βάρος των κατοίκων τους!

Έρχεται η επέτειος του Πολυτεχνείου. Ακολουθεί ο Δεκέμβρης. Πάλι θα την πληρώσουμε οι κάτοικοι; Εμείς εισπνέουμε τα δακρυγόνα, οι δικές μας τζαμαρίες σπάνε, τα δικά μας αυτοκίνητα καταστρέφονται, οι δικές μας πολυκατοικίες βανδαλίζονται, εμείς κάποια στιγμή θα τυλιχτούμε στις φλόγες από τις μολότοφ. Θέλει μήπως κανείς και άλλους νεκρούς;

Έρχονται επίσης οι δημοτικές και περιφερειακές εκλογές. Ως πολίτες και κάτοικοι δε θα ανεχτούμε άλλο εμπαιγμό από ανθρώπους που υποτιμούν τη νοημοσύνη μας και που την τετραετία που τελειώνει συνέβαλαν τα μέγιστα στην υποβάθμιση της γειτονιάς μας και όχι μόνο.

Καλό και ήσυχο φθινόπωρο!

ΥΓ: Ναι, ήσυχο, γιατί και το ήσυχο μπορεί να είναι ανυπόταχτο και βαθιά επαναστατικό, δημιουργικό και συνάμα αγωνιστικό, ριζοσπαστικό, δημοκρατικό, ελεύθερο και ανθρώπινο για όλους μας...

Μεσολογγίτες

Όπως πάει η κατάσταση, το λήμμα "Μεσολογγίτης = το άτομο που αράζει συνέχεια στην οδό Μεσολογγίου στα Εξάρχεια" μετά το slang.gr θα περιληφθεί και στην επόμενη έκδοση του Λεξικού Μπαμπινιώτη...

Και δυστυχώς, οι κάθε άλλο παρά ήσυχες ημέρες (ή μάλλον νύχτες) του Αυγούστου δεν προοιωνίζονται τίποτα καλό για τη γειτονιά μας. Κουράγιο!

Γκράφιτι στα Εξάρχεια

Σκεφτόμουν εδώ και μέρες να γράψω κάτι για τα γκράφιτι που έχουν τα τελευταία χρόνια βρομίσει τη γειτονιά μας. Επιμένω στο ρήμα βρομίσει (και με την επικρατούσα στα λεξικά γραφή με ο αντί ω), αν και ενδέχεται να κάψω μαζί με τα ξερά και λίγα χλωρά.

Ψάχνοντας πριν μερικούς μήνες στο google με λέξεις αναζήτησης Εξάρχεια, υποβάθμιση, εγκατάλειψη ή κάτι τέτοιο, ανακάλυψα το εξαιρετικό athensville.blogspot.com, και συγκεκριμένα την ανάρτησή του στις 26-10-2009 με τίτλο «Εξάρχεια μόνο για σήμερα», όπου περιέγραφε την εικόνα της γειτονιάς μας με τα γκράφιτι.

Είχα, λοιπόν, σκοπό μέσα στο περασμένο Σαββατοκύριακο να γράψω για την Οδό μας ένα κειμενάκι με τίτλο «Εξάρχεια κάθε μέρα», παίρνοντας αφορμή από το κείμενο του athensville και τα σχόλια των αναγνωστών του (φρόντισα να βγάλω και τις σχετικές φωτογραφίες για το πώς έχει χειροτερέψει από τότε η πρόσοψη των εκδόσεων Ύψιλον στην Τζαβέλα κλπ), αλλά τελικά δε βρήκα χρόνο και με "πρόλαβε" το δημοσίευμα του κ. Δημήτρη Ρηγόπουλου στην Καθημερινή της Κυριακής, 25-7-2010 , με τίτλο "Αθήνα της τέχνης και της μουτζούρας". Ίσως καλύτερα, γιατί έτσι η παρούσα ανάρτηση θα είναι πιο εκτεταμένη και με ερεθίσματα από δύο πηγές.

Έγραφε, τότε, ο athensville για τα Εξάρχεια: «Μηχανικά πια την αποφεύγω την περιοχή, ένταση, πίεση, με βήμα ταχύ όταν περάσω. Τοίχοι αφημένοι σε εξωφρενικούς βανδαλισμούς, ‘γκράφιτι’, τόνους αφίσες, λουκέτα σε μαγαζιά. Βλέπω φόβο στους κατοίκους: ένας δεν βρέθηκε να πάρει ένα σφουγγάρι να καθαρίσει την είσοδο του απ’ τις μουντζούρες; …. Δεν είναι θέμα αστυνομίας, ούτε πολιτικών ομάδων, είναι στο χέρι των κατοίκων: θέλουν να ζουν σε ένα πολιτισμένο, καθαρό περιβάλλον ή ικανοποιούνται με τον αυτιστικό ρόλο του ασυμβίβαστου;»

Δυστυχώς, όπως παρατήρησαν και κάποιοι σχολιαστές-αναγνώστες, είναι πολύ δύσκολο να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα από τους κατοίκους. Πολλοί κάτοικοι προσπαθήσαμε –παρά το φόβο που υπάρχει- να καθαρίσουμε. Ξαναλέρωσαν την ίδια μέρα. Καθαρίσαμε. Πάλι τα ίδια. Ξανά και ξανά. Κουραστήκαμε. Βαρεθήκαμε. Είμαστε λίγοι. Είναι αμέτρητοι, ο ένας φεύγει, ο άλλος έρχεται.

Όπως γράφτηκε από ανώνυμο σχολιαστή, «Οι κάτοικοι της συνοικίας είναι στη συντριπτική πλειοψηφία "κανονικοί" άνθρωποι, που κάνουν επανάσταση βιώνοντας μια δύσκολη καθημερινότητα. Δυστυχώς, για διάφορους λόγους διάφοροι δήθεν επαναστατημένοι (ουκ ολίγοι εκ των οποίων με βίλα στα ένδοξα ΒΠ - ρωτάτε τους κατοίκους να σας πουν) την έχουν μετατρέψει με την ανοχή της Πολιτείας σε disneyland του απροσάρμοστου [δική μου η έμφαση στη καίρια επισήμανση]. Πολλοί κάτοικοι σφουγγαρίζουν συνέχεια τους τοίχους, αλλά ούτε μια ώρα μετά είναι χειρότερα από πριν».

Προσπαθούμε, λοιπόν, ως κάτοικοι, αλλά δεν έχει πια νόημα να καθαρίζουμε. Είναι μάλιστα τέτοια η σύνθεση των περισσότερων χρωμάτων που φεύγουν, όσον αφορά επιφάνειες που δε βάφονται, μόνο με ισχυρά αντι-γκράφιτι σπρέι (κοστίζουν από 12 € και φτάνουν για να καθαρίσεις 4-5 τ.μ. τζαμιού, μαρμάρου κλπ). Και μην ξεχνάμε και τους κινδύνους για την υγεία (δέρμα, αναπνευστικό) που εγκυμονούν τόσο ισχυρά διαλυτικά.

Όπως έγραψα και παλιότερα, «Θύματα των γκράφιτι εκατοντάδων εκκολαπτόμενων "καλλιτεχνών" από όλη την Αθήνα πολυκατοικίες, αυτοκίνητα, τζαμαρίες. Δεν είναι όμως τέχνη το "πέρασα κι εγώ από εδώ και άφησα την κουτσουλιά μου" ούτε δικαιολογία το ότι "έχουν (υπο)γράψει και άλλοι"!». Τα γκράφιτι, φτιαγμένα το ένα πάνω στο άλλο, φτάνουν μέχρι και τον πρώτο όροφο των πολυκατοικιών. Γκράφιτι έχουμε ακόμα και σε (παλιά, αλλά όχι εγκαταλελειμμένα) αυτοκίνητα. Κατά βάση όμως έχουμε ταγκς (υπογραφές δηλαδή "καλλιτεχνών"): TSISA (ούτε σκύλος να ήταν, «κατουράει» με το σπρέι του σε κάθε γωνιά σε όλη την Αθήνα, αλλά κυρίως στη γειτονιά μας), ACAB (όποια σημασία κι αν έχει, είδα διάφορες σε μια πρόχειρη αναζήτηση), ΣΤΑΝΕ, TSIPIS, TSIKIS κλπ. Το βέβαιο είναι ότι δεν υπάρχει ΤΣΙΠΑ πάνω τους!

Κλασικό παράδειγμα της ισοπεδωτικής συμπεριφοράς των «καλλιτεχνών» είναι το προαναφερθέν κτίριο των εκδόσεων Ύψιλον στην οδό Τζαβέλα με τη σκηνή από κόμικ του Αρκά. Και παλιότερα (πριν το Δεκέμβρη του 2008) γίνονταν κάποιοι μικροβανδαλισμοί. Οι ιδιοκτήτες το καθάριζαν και το συντηρούσαν (βλ. φωτογραφία δίπλα). Ήταν πολύ όμορφο. Μπορεί να δει κανείς την εξέλιξη των βανδαλισμών στη φωτογραφία του athensville τον Οκτώβριο 2009 (φωτογραφία πάνω) και στην προχτεσινή δική μου φωτογραφία (κάτω).

Γράφει ο κ. Ρηγόπουλος, ότι τα Εξάρχεια είναι ζωντανή πινακοθήκη γκράφιτι. Ας μου επιτραπεί να έχω επιφυλάξεις. Τα συγκεκριμένα γκράφιτι δεν είναι ούτε έκφραση ελπίδας ούτε σημείο των καιρών της οικονομικής κρίσης (άλλωστε οι μπογιές έχουν ένα κάποιο κόστος). Δεν είναι, επίσης, δημιουργική μανία, όπως δεν είναι ούτε έκφραση αστικής κουλτούρας. Είναι ισοπέδωση.

Άλλο θέμα είναι τα -περισσότερο ή λιγότερο- πολιτικά και κοινωνικά συνθήματα στους τοίχους. Και πάλι όμως στη γειτονιά μας η κατάχρηση και ο πληθωρισμός αυτών των συνθημάτων και αφισών οδηγούν εν τέλει στην ανυποληψία τους. Πέρασε η εποχή που «ο δρόμος είχε τη δική του ιστορία, κάποιος την έγραψε στον τοίχο με μπογιά»…

Οι περισσότεροι γκραφιτάδες, όπως παραδέχεται και ο same84 στην Καθημερινή, κάνουν απλώς την πλάκα τους, το βλέπουν σαν χόμπι. Βεβαίως κάποιοι (υποτίθεται) γείτονές μας που υπερασπίζονται συλλήβδην τα γκράφιτι και καθετί άλλο «επαναστατικό» (είπαμε: «disneyland του απροσάρμοστου») φέρνουν ως παράδειγμα τα σπουδαία έργα του κ. Κ. Πλιάτσικα στην οδό Καλλιδρομίου. Ξεχνούν όμως ότι είναι η (μοναδική ίσως) εξαίρεση στην περιοχή μας που το γκράφιτι είναι τέχνη και ότι τα προβλήματα των Εξαρχείων δεν εντοπίζονται στην ήσυχη οδό Καλλιδρομίου.

Στο ερώτημα που τίθεται για το πρακτέον, εννοείται ότι η απάντηση δεν είναι η ποινικοποίηση των γκράφιτι. Μόνο ηρωοποίηση των «καλλιτεχνών» θα επιφέρει. Ούτε η σύγκρουση των κατοίκων με τους «καλλιτέχνες» μπορεί να βοηθήσει, παρά θα οδηγήσει σε έκτροπα. Η λύση είναι να αλλάξουμε νοοτροπία. Αλλιώς, ο καθένας θα θεωρεί κατόρθωμα το ότι πήρε το σπρέι και ήρθε στα Εξάρχεια ή πήγε οπουδήποτε αλλού, για να μουτζουρώσει. Μέχρι τότε, όμως, μπορούν ο κ. Δήμαρχος και η παρέα του να κάνουν κάποιες ενέργειες. Και εννοώ όχι μόνο φιέστες οργανωμένου γκράφιτι στου Ψυρρή, αλλά και καθαρισμούς τοίχων και προσόψεων σε όλη την πόλη.

«Η απόσταση μεταξύ βανδαλισμού και έμπνευσης είναι μικρή. Εξαρτάται από την οπτική του ιδιοκτήτη, αστυνόμου, τεχνίτη ή τεχνοκριτικού – και από το χρονόμετρό του», όπως παρατηρεί ο κ. Πέτρος Μπαμπάσικας στο προαναφερθέν δημοσίευμα της χτεσινής Καθημερινής. Δυστυχώς, στη γειτονιά μας ισχύει παραλλαγμένη η συμβουλή προς τους νεοσύλλεκτους φαντάρους: «Στα Εξάρχεια ό,τι (ακριβό) κινείται το καίμε ή το σπάμε και ό,τι δεν κινείται το βάφουμε»!

Οδός Ενοικιαστηρίων...

Κάποτε -δεν έχει περάσει ούτε μια δεκαετία- οι κάτοικοι αυτής της γειτονιάς, παλιότεροι και νεοφερμένοι, θεωρούσαμε τους εαυτούς μας τυχερούς που ζούσαμε εδώ. Τούτο το κομμάτι των Εξαρχείων, με τους ήσυχους πεζόδρομους, τα μαγαζιά, τα στέκια, τους ντόπιους και αλλοδαπούς κατοίκους του, τους φοιτητές του, ήταν περιζήτητο απ’ όσους ήθελαν το κέντρο της πόλης, είτε για να κάνουν την επανάστασή τους είτε για να βρουν ηρεμία. Ήταν ένα «κέντρο απόκεντρο», όπως καμάρωναν οι παλιότεροι, και ας υπήρχαν οι γνωστές ιδιαιτερότητές του, στοιχείο άλλωστε της γοητείας του.

Ζώντας εδώ, σ’ ένα τέταρτο της ώρας μπορούσες (ακόμα μπορείς, αλλά με ποιο τίμημα πλέον!) να φτάσεις με τα πόδια σε όποιο σημείο του κέντρου της Αθήνας ήθελες. Δίπλα σου βρίσκονταν άφθονες ευκαιρίες για διασκέδαση, για ψυχαγωγία, για συμμετοχή. Κι όμως μέσα στην πρώτη δεκαετία του νέου αιώνα -για την ακρίβεια από το 2004 και μετά και κυρίως από τον τραγικό Δεκέμβρη του 2008- η κατάσταση μεταβλήθηκε άρδην. Όπως έγραφε, πριν ένα χρόνο, κάτοικος της περιοχής, «Όσοι ήταν διορατικοί ή είχαν τη σωστή πληροφόρηση εγκατέλειψαν την περιοχή εδώ και χρόνια. Οι υπόλοιποι μόνιμοι κάτοικοι, όλο και λιγότεροι, όλο και μεγαλύτερης ηλικίας, αναρωτιόμαστε αν πρέπει να ελπίζουμε ακόμη ή να ετοιμαζόμαστε να αναχωρήσουμε κι εμείς, όσοι τουλάχιστον το μπορούμε. Κι ενώ κάποιοι σιωπηλά, από φόβο ή ντροπή, μεθοδεύουν ήδη τη μετοίκησή τους, κάποιοι άλλοι παλεύουν ηρωικά να αναστρέψουν τη φθίνουσα πορεία της περιοχής» (http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_civ_100007_02/05/2009_312861).

Ο κοινωνικός ιστός της γειτονιάς έχει πλέον διαρραγεί και εξαφανίζεται η έννοια της κοινότητας. Επιπλέον, πολιτικοί χώροι ενεπλάκησαν στα Εξάρχεια και κάποιοι αυτόκλητοι «Εξαρχειώτες» θεωρούν ότι η περιοχή τούς ανήκει και ότι όλοι οι άλλοι -ασχέτως αν είμαστε η συντριπτική πλειοψηφία- οφείλουμε να επιδοκιμάζουμε κάθε τους πρωτοβουλία και δεν έχουμε δικαίωμα σε διαφορετική άποψη, αλλιώς είμαστε ανεπιθύμητοι. Έτσι, όμως, μοιραία, επέρχεται η μετάλλαξη των Εξαρχείων που χάνουν πλέον το κατεξοχήν στοιχείο της ομορφιάς τους, την πολυφωνία και την ανεκτικότητα, με τελικό αποτέλεσμα τη σύγκρουση.

Σήμερα αυτό που αντικρίζει παντού κανείς στους ρημαγμένους δρόμους και στις βανδαλισμένες πολυκατοικίες είναι ενοικιαστήρια και πωλητήρια. Στο κομμάτι που περικλείεται από τις οδούς Σόλωνος, Εμμανουήλ Μπενάκη, Ανδρέα Μεταξά και Χαριλάου Τρικούπη, δύο, τρία, ακόμα και πέντε ενοικιαστήρια και πωλητήρια κολλημένα σε κάθε πολυκατοικία σαν αγγελτήρια κηδειών προαναγγέλλουν το τέλος της γειτονιάς. Ακόμη περισσότερα διαθέσιμα διαμερίσματα σε αγγελίες στις εφημερίδες και σε μεσιτικά γραφεία και, επίσης, πολλά κενά που οι ιδιοκτήτες έχουν εγκαταλείψει την προσπάθεια να τα νοικιάσουν ή να τα πουλήσουν.

Και ποιος Έλληνας ή ξένος θα έρθει να μείνει εδώ; Σε ένα σπίτι που δεν μπορεί να ανοίξει τα παράθυρα, γιατί θα μετατραπεί σε τεκέ από το χασίς που δεκάδες άτομα καπνίζουν καθισμένα στα σκαλιά της πολυκατοικίας. Σε μια πολυκατοικία που μαστουρωμένοι νεαροί και μαστουρωμένα σκυλιά μπορεί να του επιτεθούν, επειδή ζήτησε να παραμερίσουν για να ανοίξει την πόρτα. Σε μια γειτονιά που τουλάχιστον δυο-τρεις φορές τη βδομάδα -και οπωσδήποτε κάθε Παρασκευή και Σάββατο- το «αυτοδιαχειριζόμενο πάρκο Ναυαρίνου» σαν άλλο Terra Vibe διοργανώνει συναυλίες από το μεσημέρι μέχρι τα ξημερώματα. Σε δρόμους και γωνίες που ζέχνουν από τις λίμνες των ούρων. Σε πολυκατοικίες που στο ισόγειό τους ξεφυτρώνουν με συνοπτικές, ύποπτες και παράνομες διαδικασίες νέες καφετέριες-μπαράκια. Σε δρόμους που δεν μπορεί να αφήσει το αυτοκίνητό του, γιατί κινδυνεύει να το βρει καμένο.

Οδός Ενοικιαστηρίων, λοιπόν! Μέχρι να τελειώσει το παιχνίδι με τα φιλέτα της περιοχής, μέχρι να φύγουν και οι τελευταίοι κάτοικοι. Μέχρι πότε;